Difenbahya Bakımı: Sulama, Işık ve Sık Sorunlar

Difenbahya (Dieffenbachia; “dumb cane”, “dilsiz kamışı” ya da yaygın adıyla “ağlayan çiçek” olarak da bilinir), geniş, alacalı (yeşil, krem ve beyaz desenli) yapraklarıyla iç mekâna tropik bir hava katan, bakımı nispeten kolay bir bitkidir. Su konusunda içini belli eder: Susayınca dramatik biçimde pörsür, su verince hızla toparlar. Bu da onu takibi kolay bir bitki yapar.

Önemli bir not: Bu bitki özellikle dikkat gerektirir. Difenbahya belirgin biçimde zehirlidir ve bunu iki ayrı kayıt iki ayrı taraf için söylüyor. Hayvan tarafı, ASPCA: Kayıt kedi ve köpek için zehirli der ve at listelemez; etken çözünmeyen kalsiyum oksalat ve proteolitik enzimdir, belirtiler ağız tahrişi, ağızda, dilde ve dudaklarda şiddetli yanma ve tahriş, aşırı salya, kusma ve yutma güçlüğüdür. İnsan tarafı, NC State Extension’ın Dieffenbachia seguine kaydı: Dudak, dil ve boğazda yanma ve şişme, konuşma ve yutma güçlüğü (“dumb cane”, yani dilsiz kamışı adı da buradan gelir). Keserken eldiven giyin ve bitkiyi evcil hayvanlar ile çocuklardan uzak tutun. Şüpheli bir durumda hayvan için en yakın veteriner hekime, insan için Ulusal Zehir Danışma Merkezi’ne (114) başvurun; tehdit edici belirtide 112. Genel çerçeveyi zehirli bitkiler sayfası veriyor.

Işık

Parlak ama dolaylı ışık ister; doğrudan güneş yaprakları yakar ve soldurur. Düşük ve orta ışığa dayanır, ancak böyle bir ortamda uzayıp bacaklanır, yaprakları küçülür ve deseni siliklenir. Dengeli büyüme için bitkiyi ara sıra çevirin.

Sulama (tutarlı nem, ama fazla su kökleri çürütür)

Difenbahya, diğer bazı bitkilerden farklı olarak tutarlı ve eşit bir nem sever (kökleri su almakta biraz zorlanır), ancak sırılsıklam bir toprak da istemez. Toprağın üst 2-3 santimetrelik kısmı kuruyunca bol su verin ve fazlasını süzdürün, ancak toprağın tamamen kemik gibi kurumasına izin vermeyin. Fazla sulama kök çürüğüne yol açar. NC State Extension bu tür için olası hastalıklar arasında yaprak lekesi, kök çürüğü ve yanıklığı sayıyor. Bu sayfa difenbahyayı florüre hassas ilan etmiyor: NC State Extension’ın Dieffenbachia seguine kaydında florür hiç geçmiyor. Kenar ve uç kararmasının üç nedeni vardır: Düşük nem, toprakta biriken tuz (aşırı gübre ve gübre kalıntısı) ve düzensiz sulama. Bunlardan kalıcı hasar bırakanı tuzdur; nem ve sulama düzeltilince yeni yapraklar sağlam çıkar. Tuz için saksıyı ara sıra bol suyla yıkayıp fazlasını drenajdan akıtın. Kışın sulamayı azaltın ve bitkiyi asla su içinde bırakmayın.

Nem

Tropik bir bitki olduğu için nem sever (ideal aralık %60-70). Ortalama ev nemine (yaklaşık %40) dayanır, ancak düşük nemde yaprak kenarlarında kahverengileşme ve pörsüme görülür. Bir nem cihazı ya da bitkileri gruplamak yardımcı olur; kuru havaya karşı hangi önlemlerin gerçekten işe yaradığı düşük nem sayfasında.

Yüksek nemde sabahları yaprak uçlarında küçük su damlaları görebilirsiniz; buna guttasyon denir ve difenbahyanın “ağlayan çiçek” adı buradan gelir. Çoğu zaman zararsızdır, ancak toprak sürekli ıslakken sık tekrarlıyorsa fazla su verdiğinizin işareti olabilir.

Sıcaklık

Blooming Expert rahat aralığı 18-24 °C (kaynakta 65-75 °F), mutlak asgariyi ise 10 °C (50 °F) olarak verir. Aynı kaynak 13 °C’nin (55 °F) altında yaprakların sarkıp döküldüğünü, bunun bazen sararma olmadan olduğunu ve sulama sorununa benzemediği için şaşırttığını yazar. NC State Extension ise sayı vermeden ılımlı sıcaklık ister ve bitkinin soğuk cereyandan korunmasını yazar; sıcak ya da soğuk hava menfezinden de uzak tutun.

Toprak ve saksı

İyi drenajlı ama bir miktar nem tutan bir toprak karışımı kullanın (torf ile perlit ya da vermikülit); toprak saksı, fazla nemin atılmasına yardımcı olur. Hızlı büyür; bu yüzden genelde yılda bir, yalnızca bir boy büyük bir saksıya aktarın (çok büyük saksı fazla nem tutar). Not: Difenbahya zamanla doğal olarak uzar ve dipten çıplaklaşır.

Ayrıntılar saksı değiştirme sayfasında.

Gübre

Beslenmeden yarar görür (genç kökleri besin almakta zayıftır). Büyüme döneminde dengeli sıvı gübreyi yarı güçte verin. Aşırı gübre, yaprak kenarlarında çıtır çıtır kahverengileşmeye ve toprakta beyaz bir tuz kabuğuna yol açar. Bkz. Gübre tuzu.

Boy ve büyüme hızı

NC State Extension difenbahyanın boyunu yaklaşık 90-240 santimetre (kaynakta 3-8 fit), enini 60-90 santimetre (kaynakta 2-3 fit) olarak veriyor.

Üst sınır bir salon bitkisi ölçüsüdür ve o boya ulaşmak zaman alır. Gövde uzayıp alt yaprakları dökülünce tepeden budayıp çelik alabilirsiniz. Budama sırasında eldiven giyin ve özsuyu cildinize değdirmeyin.

Sık karşılaşılan sorunlar

• Sararma: Aynı anda çok sayıda yaprak sararıyor ve toprak ıslaksa fazla su; tek tük alt yaprak sararıyorsa doğal.
• Kenar ya da uç kahverengi ve çıtır: Düşük nem, toprakta biriken gübre tuzu ya da düzensiz sulama.
• Pörsüme: Susuzluk (su verin, toparlar) ya da fazla su ve soğuk.
• Bacaklanma: Yetersiz ışık ya da doğal yaşlanma.

Belirtinizden nedeni adım adım bulmak için difenbahya teşhis aracını kullanabilirsiniz.

---

Ortam uyarısı: Buradaki değerler (Blooming Expert’in verdiği 18-24 °C, %60-70 nem, sulama sıklığı) genel eşiklerdir; eviniz ve mevsime göre kayar. Difenbahyada altın kural şudur: Tutarlı bir nem sağlayın, ancak toprağı asla sırılsıklam bırakmayın, çünkü fazla su kök çürüğüne yol açar. Ayrıca keserken her zaman eldiven giyin, çünkü özsuyu zehirlidir.