Deve Tabanı (Monstera deliciosa) teşhis aracı

Bitki henüz genç (yarık yok, normal)

Deve tabanının yaprak yarıkları (fenestrasyon) olgunlukla gelir. UW-Madison Extension genç fidelerin yapraklarının küçük ve loblu ya da delikli olmadığını, bitki yaşlandıkça olgun bitkinin karakteristik yapraklarını geliştirdiğini yazıyor. Genç bitkilerde düz kalp yaprakları normaldir.

Ne yapmalısınız

1. Sabırlı olun; iyi bakımla (parlak ve dolaylı ışık, doğru sulama) her yeni yaprak zamanla daha çok yarık gösterir.
2. Tırmanması için bir destek verin; Penn State Extension yosun çubuğu, kafes, bambu kazık ve sfagnum yosunuyla kaplı levhaları sayıyor.
3. Işığı yeterli tutun; UW-Madison Extension ışık yetersizken bitkinin yaprak deliklerini GELİŞTİRMEYECEĞİNİ yazıyor.

Yarık yok, yetersiz ışık

UW-Madison Extension bitkinin ışık yetersizken yaprak deliklerini GELİŞTİRMEYECEĞİNİ açıkça yazıyor. Bitki olgun ama hâlâ düz yaprak veriyorsa ışık ilk bakılacak yerdir. ⚠ Kaynaklar bunu tek ya da neredeyse tek neden olarak nitelemiyor; bu sayfa bir kesinlik derecesi vermez.

Ne yapmalısınız

1. Bitkiyi daha parlak bir yere taşıyın. ⚠ Doğrudan güneş konusunda iki kurum ayrışıyor; ayrıntı Güneş yanığı bölümünde.
2. Loş odada bitki ışığıyla (grow light) destekleyin.
3. Bir destek ekleyin; Penn State Extension yosun çubuğu, kafes, bambu kazık ve sfagnum yosunuyla kaplı levhaları sayıyor.
4. Yeni çıkan yapraklarda değişimi bekleyin (eski yapraklar geriye dönüp yarılmaz).

Yarık zayıf, besleme

⚠ Yarıkların zayıf kalmasının besin eksikliğinden kaynaklandığı kaynaklarda yazmıyor; bu sayfa böyle bir bağ kurmaz. UW-Madison Extension yarıkların gelişmemesini IŞIK yetersizliğine bağlıyor. Yine de düzenli besleme genel bakımın parçasıdır.

Ne yapmalısınız

1. Gübre için iki kurum farklı şey söylüyor ve bu sayfa ikisini birleştirmez: Penn State Extension büyüme döneminde İKİ HAFTADA BİR, kışın AYDA BİR dengeli bir ev bitkisi gübresi veriyor; UW-Madison Extension ise ilkbahardan sonbahara kadar düzenli beslemeyi yazıyor ve bir sayı vermiyor.
2. Işığın yeterli olduğundan emin olun.
3. Aşırı gübreye kaçmayın; dengeli ve seyreltilmiş bir gübre yeterlidir.

Fazla sulama / kök çürüğü

Sürekli ıslak toprakta kökler boğulup çürür; Penn State Extension fazla sulamanın kök çürüğüne yol açabileceğini yazıyor. Sararma alttan yukarı yayılır, yapraklar sarkar ya da kıvrılır ve çürük gövdeye tırmanabilir.

Ne yapmalısınız

1. Sulamayı azaltın. Penn State Extension sulama kuralını şöyle veriyor: iyice sulayın ve sulamalar arasında toprağın üst 2,5-5 santimetresinin (kaynakta 1-2 inç) kurumasına izin verin. UW-Madison Extension iyice sulamayı ve toprağın sulamalar arasında hafifçe kurumasını yazıyor, kışın daha az sulamayı ekliyor. Bir daha su içinde bırakmayın.
2. Bitkiyi çıkarın; yumuşak ve koyu kökleri temiz (alkolle silinmiş) bir makasla kesin (eldiven giyin), iyi drenajlı, iri ve havalı bir toprağa alın.
3. Gövde dibi ya da düğümler yumuşamışsa: En yüksek sağlam ve yeşil kısımdan, bir düğümün hemen altından kesip çelikle köklendirin (kök topu gitmiştir).
4. İyi drenajlı bir harç kullanın; Penn State Extension iyi drene olan, topraksız, organik maddece zengin ve pH'ı 6,0-8,0 arasında bir harç veriyor ve karışıma kömür, kabuk ya da perlit eklenebileceğini yazıyor.

Az sulama

Toprak fazla kuruyunca geniş yapraklar susuz kalır: Yapraklar sarkar, kenarlar çıtır çıtır kahverengileşir. ⚠ Bitkinin en yaşlı yapraklardan suyu geri çektiği kaynaklarda yazmıyor; bu sayfa böyle bir mekanizma ileri sürmez.

Ne yapmalısınız

1. Toprağı bol suyla iyice ıslatın ve fazlasını süzdürün; bitki genelde toparlanır.
2. Bundan sonra düzenli su verin; iki kurumun sulama kuralı Fazla sulama bölümünde.
3. Sarkma toprak ıslakken sürüyorsa bu az su değil, fazla su ya da çürük olabilir; toprağa ve köke bakın.

Doğal alt yaprak dökümü (sorun değil)

Deve tabanı büyüdükçe en alttaki en eski (ve en küçük) yapraklarını sararıp bırakır ve enerjiyi daha büyük, yarıklı yeni yapraklara yönlendirir; bu doğaldır.

Ne yapmalısınız

1. Yalnızca en alt bir iki eski yaprak sararıyor ve bitki yeni büyüme veriyorsa yapılacak bir şey yoktur.
2. Sararan yaprağı temiz bir aletle sap dibinden alın (eldiven giyin).
3. Sararma alttan yukarı yayılıyor ve toprak ıslaksa bu doğal değildir; fazla su olasılığına bakın.

Daha fazlası: Yaprak Sararması: Ne Zaman Normaldir, Ne Zaman Değildir

Düşük nem (kenar çıtırlaşması + içe kıvrılma)

Penn State Extension bu türün nemi sevdiğini ve tercihen yüzde 50'nin ÜZERİNDE nem istediğini yazıyor; UW-Madison Extension orta ile yüksek nem veriyor ve nem çok düşükse YAPRAK KENARLARININ KAHVERENGİLEŞECEĞİNİ açıkça belirtiyor. Kuru havada yapraklar nemi korumak için içe kıvrılabilir. ⚠ Kaynaklar bir üst sınır vermiyor; bu sayfa bir aralık değil, yüzde 50'nin üzeri eşiğini verir.

Ne yapmalısınız

1. Nemi artırın; Penn State Extension iç mekân çok kuruysa yakına bir nemlendirici koymanın işe yarayabileceğini yazıyor. ⚠ Çakıl-su tepsisini bu sayfa önermez: düşük nem sayfası Penn State Extension'a dayanarak çakıl tepsisini oda nemi için etkisiz sayıyor.
2. Bitkiyi kuru ısıtıcı ya da klima akımından uzak tutun; nemli bir banyo ya da mutfak iyi bir yerdir.
3. Çıtır kenarı, yaprağın şekline uyacak bir açıyla temiz bir makasla kesin.

Daha fazlası: Kuru Hava: Yaprak Uçları Neden Kurur, Nem Nasıl Artırılır

Tuz birikimi / aşırı gübre (kenar kararması)

Aşırı gübre ve musluk suyundaki tuzlar toprakta birikip yaprak kenarlarını kahverengileştirir; toprak yüzeyinde beyaz bir kabuk görülebilir. ⚠ Bu türün yapraklarının çok su buharlaştırıp tuzu daha hızlı biriktirdiği ve toprağın yılda kaç kez yıkanması gerektiği kaynaklarda yazmıyor; bu sayfa ne mekanizma ne sıklık verir.

Ne yapmalısınız

1. Saksıya birkaç dakika temiz su (mümkünse filtre edilmiş ya da dinlendirilmiş) akıtarak biriken tuzu drenajdan yıkayın.
2. Bir süre gübre vermeyin. Sonra: Gübre için iki kurum farklı şey söylüyor ve bu sayfa ikisini birleştirmez. Penn State Extension büyüme döneminde iki haftada bir, kışın ayda bir dengeli bir ev bitkisi gübresi veriyor; UW-Madison Extension ilkbahardan sonbahara kadar düzenli beslemeyi yazıyor ve bir sayı vermiyor.
3. Kararmış kenarı temiz bir makasla kesin.

Yaprak lekesi (sarı halkalı siyah leke)

Sarı halkayla çevrili yuvarlak siyah lekeler mantar ya da bakteri kaynaklı yaprak lekesi olabilir. ⚠ Bu türe özgü yaprak lekesi hastalıkları kaynaklarda ele alınmıyor; bu sayfa ne bir birikme mekanizması ne de yapraktan yaprağa yayılma iddiası taşır.

Ne yapmalısınız

1. Yaprakları ıslatmaktan kaçının (yalnızca toprağa su verin); yarıklarda biriken suyu kurulayın.
2. Etkilenen yaprakları temiz (alkolle silinmiş) bir aletle uzaklaştırın (eldiven giyin).
3. Hava dolaşımını artırın; bitkiyi diğerlerinden ayırın. Hızla yayılıyorsa yerel bir uzmana danışın.

Güneş yanığı (doğrudan güneş)

Doğrudan güneş deve tabanının yapraklarında soluk, kâğıtsı beyaz ya da kahverengi lekeler bırakabilir ve bunlar kalıcıdır. ⚠ Işık konusunda iki kurum aynı şeyi söylemiyor ve bu sayfa ikisini birleştirmez: Penn State Extension parlak ışık istiyor ama DOĞRUDAN GÜNEŞ İSTEMİYOR; UW-Madison Extension ise yazın parlak ışığın, KIŞIN DOĞRUDAN GÜNEŞİN en iyisi olduğunu yazıyor.

Ne yapmalısınız

1. Bitkiyi doğrudan güneşten alın; pencereden birkaç adım içeri, parlak ve dolaylı ışığa taşıyın ya da ince bir perdeyle yumuşatın.
2. Yanmış lekeler geri dönmez; ağır hasarlı yaprağı sap dibinden kesebilirsiniz.
3. Yeni sağlıklı büyümeyi bekleyin.

Daha fazlası: Yaprak Yanığı: Doğrudan Güneş Bitkiyi Nasıl Yakar

Yetersiz ışık (bacaklanma)

Penn State Extension bitkinin düşük ışıkta bacaklanacağını (leggy) yazıyor: Saplar incelir ve uzar, yapraklar aralanır, bitki tek yöne eğilir.

Ne yapmalısınız

1. Bitkiyi daha parlak bir yere taşıyın. ⚠ Doğrudan güneş konusunda iki kurum ayrışıyor; ayrıntı Güneş yanığı bölümünde.
2. Bir destekle destekleyin ve saksıyı ara sıra çevirin; Penn State Extension yosun çubuğu, kafes, bambu kazık ve sfagnum yosunuyla kaplı levhaları sayıyor.
3. Aşırı gübre ya da sıcak da zayıf, gevşek bir büyümeye yol açabilir; dengeli tutun.

Yeni yaprak açılmadan kararması (nem dengesizliği)

Yeni bir yaprak açılmadan kahverengi ya da siyaha dönebilir. ⚠ Bunun nedeni kaynaklarda ele alınmıyor; bu sayfa toprak nem dengesizliğini bir neden olarak ileri sürmez. Yine de sulama düzenini gözden geçirmek makul bir ilk adımdır.

Ne yapmalısınız

1. Sulama düzenini gözden geçirin; iki kurumun sulama kuralı Fazla sulama bölümünde.
2. Drenajı ve toprağı kontrol edin (iri ve havalı olmalı).
3. En yeni açan yaprağı izleyin: Sonrakiler sağlıklı çıkıyorsa bitki toparlıyor demektir.

Zararlı (kabuklu bit, yaprak biti, unlu bit, kırmızı örümcek, trips, mantar sineği)

Penn State Extension bu tür için izlenmesi gereken zararlıları altı başlıkta sayıyor: kabuklu bit, yaprak biti, unlu bit, kırmızı örümcek, trips ve mantar sineği. UW-Madison Extension ise bitkinin iç mekânda az zararlısı olduğunu, ama yaprak biti, unlu bit, kabuklu bit ya da kırmızı örümcek bulaşabileceğini yazıyor. ⚠ Kaynaklar bunları sıklığa göre sıralamıyor; bu sayfa da sıralamaz.

Ne yapmalısınız

1. Bitkiyi diğerlerinden ayırın.
2. Yaprakları (özellikle altını) güçlü bir su akıntısı altında durulayın ya da nemli bir bezle silin; görünür zararlıyı uzaklaştırın (eldiven giyin).
3. Kırmızı örümcek için nemi artırın; toprak sineği için toprağın üstünü kurutun (fazla suyu kesin).
4. Yaygın ya da tekrarlıysa yerel bir bahçıvana danışın; yeni bitkileri 2-4 hafta karantinada tutun.

Daha fazlası: Ev Bitkilerinde Zararlılar: Belirtiden Tanıya