Treurvijg (Ficus benjamina): problemen herkennen

Schok van het verhuizen of het wennen

Na een aankoop, na een verhuizing van de ene kamer naar de andere of na het verpotten kan de plant blad laten vallen terwijl hij aan het nieuwe licht en de nieuwe temperatuur went. Dat is geen schade maar een stressreactie. ⚠ De bronnen zetten de oorzaken van bladval niet op volgorde van hoe vaak ze voorkomen; dit hulpmiddel noemt dit dan ook niet de meest voorkomende oorzaak.

Wat je kunt doen

1. Kies een vaste, geschikte plek voor de plant (veel indirect licht, een gelijkmatige temperatuur) en verplaats hem daarna niet meer.
2. Ga hem niet verpotten en gebruik geen bestrijdingsmiddel; dat is in dit geval niet nodig en het maakt de stress alleen groter.
3. Ook nadat je de oorzaak hebt weggenomen, kan hij nog een week blad laten vallen; heb geduld.
4. Is de plant er weer bovenop, dan zie je nieuwe scheuten aan de uiteinden van de takken.

Koude tocht / een plotselinge temperatuurwisseling

Koude tocht en een plotselinge temperatuurwisseling (een rooster van de airco of de verwarming, een raam dat tocht of een koude ruit) kunnen bij de treurvijg bladval geven. ⚠ Dat deze soort heftiger op tocht reageert dan andere kamerplanten, staat in geen van de bronnen; dit hulpmiddel maakt die vergelijking niet.

Wat je kunt doen

1. Zet de plant weg uit de luchtstroom van de airco of de verwarming, uit de tocht en weg van de koude ruit.
2. Houd de temperatuur zo gelijkmatig mogelijk. Clemson Extension geeft voor deze soort als ideale temperaturen 's nachts 18 tot 21 °C op (in de bron 65-70 °F) en overdag 24 tot 29 °C (75-85 °F).
3. Staat hij eenmaal vast, dan stopt de bladval; wacht op het nieuwe blad.

Een verandering van licht / bladval per seizoen

Een verhuizing naar een donkerdere plek of het daglicht dat in de winter afneemt, kan bij de treurvijg bladval geven. Clemson Extension schrijft dat deze soort het beste groeit in veel indirect licht of in zon die door een vitrage is gezeefd.

Wat je kunt doen

1. Zet de plant op een lichtere plek met indirect licht; is de kamer donker, licht hem dan zo nodig bij met een groeilamp.
2. Houd die nieuwe plek vast; is er genoeg licht, dan wordt de bladval minder.
3. Dat hij in de winter een paar bladeren laat vallen en dat die bladval beperkt blijft, is niet verontrustend.

Te veel water / wortelrot

In doorlopend natte grond rotten de wortels; je ziet dat aan vergeling (vooral in de onderste bladeren), aan doffe gele en bruine plekken op het blad, aan groei die stilvalt en aan bladval. Rotte wortels breken makkelijk af als je eraan trekt.

Wat je kunt doen

1. Geef minder water. Clemson Extension schrijft dat je de grond in de tijd dat de plant actief groeit GELIJKMATIG VOCHTIG houdt, en dat je hem in de winter tussen twee gietbeurten LICHT laat opdrogen. Laat de plant nooit in het water staan.
2. Kijk de afwatering na; blijft de grond doorlopend nat, zet de plant dan in goed doorlatende grond en snijd de zachte, bruine wortels met schoon gereedschap weg.
3. Gebruik lauw water of water dat heeft gestaan.
4. Houd de plant op een vaste plek zolang hij er weer bovenop komt.

Te weinig water

Krijgt de treurvijg te weinig water, dan vergeelt zijn blad, drogen de punten uit en laat hij blad vallen; vooral in de warme maanden droogt de pot snel op.

Wat je kunt doen

1. Maak de grond goed nat met ruim lauw water en laat het overschot uitlekken.
2. Clemson Extension schrijft dat je de grond in de tijd dat de plant actief groeit GELIJKMATIG VOCHTIG houdt, en dat je hem in de winter tussen twee gietbeurten LICHT laat opdrogen. ⚠ Een aantal dagen voor hoe vaak je giet, staat in geen van de bronnen; dit hulpmiddel geeft daar geen bereik voor.
3. Kijk in de warme maanden vaker, en giet in de winter minder.

Te droge lucht (bruine punten en bladval)

Clemson Extension schrijft dat deze soort een HOGE luchtvochtigheid het liefst heeft; ⚠ de bron geeft geen percentage en dit hulpmiddel geeft dat dan ook niet. Droge lucht (vooral in de winter bij de verwarming) kan bruine bladpunten en bladval geven.

Wat je kunt doen

1. Verhoog de luchtvochtigheid; Clemson Extension schrijft dat deze soort een hoge luchtvochtigheid het liefst heeft. ⚠ Een schaal met kiezels en water raadt dit hulpmiddel niet aan: onze pagina over droge lucht rekent die op gezag van Penn State Extension tot de middelen die de kamerluchtvochtigheid niet verhogen. Gebruik een luchtbevochtiger als je de lucht in de kamer echt vochtiger wilt maken.
2. Houd de plant uit de droge luchtstroom van de radiator en de airco.
3. Knip de bruine krokante punt met een schone schaar weg, onder een hoek die de vorm van het blad volgt.

Meer hierover: Droge lucht: waarom bladpunten uitdrogen en wat de luchtvochtigheid echt verhoogt

Gewone bladval (geen probleem)

Dat de treurvijg af en toe een paar oude bladeren laat vallen, is gewoon; vooral in de winter, als het licht afneemt, kan hij een beperkt aantal bladeren laten vallen. Bladval die niet uitgebreid is en tot een paar bladeren beperkt blijft, is niet verontrustend.

Wat je kunt doen

1. Vallen er af en toe een paar oude of onderste bladeren terwijl de plant er verder gezond uitziet, dan hoef je niets te doen.
2. Houd de plek gelijk; vermijd plotselinge veranderingen.
3. Begint er ineens veel en snel blad te vallen, kijk dan bij de oorzaken in de tak over bladval.

Vergeling door een voedingstekort

Bij een treurvijg die lang geen voeding heeft gekregen, kan een fletse gele kleur over de hele plant met de voeding te maken hebben. ⚠ Welk tekort welk verschijnsel geeft, en dat bladval door een tekort aan magnesium of mangaan komt, staat in geen van de bronnen; dit hulpmiddel stelt dan ook geen diagnose van een tekort.

Wat je kunt doen

1. In de groeitijd kun je een evenwichtige, in water oplosbare voeding geven.
2. Geef de voeding niet aan droge grond maar aan grond die je eerst een beetje hebt natgemaakt (zo voorkom je dat de wortels verbranden).
3. Komt de kleur terug, ga dan terug naar de gewone verzorging.

Koudeschade (zwart blad of zwarte vlekken)

Zwart blad of donkere vlekken worden bij de treurvijg met kou in verband gebracht; het komt van blad dat tegen de ruit aan zit of van een koude kamer. ⚠ In de vermeldingen van Clemson Extension en NC State Extension staat voor deze soort geen ondergrens voor de temperatuur; dit hulpmiddel leidt uit die twee vermeldingen dan ook geen drempel af. De derde bron van de verzorgingspagina, UK Houseplants, geeft wel een ondergrens van 12 °C, en die drempel staat daar met een verwijzing naar dat document. Clemson Extension geeft voor deze soort als ideale temperaturen 's nachts 18 tot 21 °C op (in de bron 65-70 °F) en overdag 24 tot 29 °C (75-85 °F).

Wat je kunt doen

1. Zet de plant weg van de koude ruit, in een kamer waar de temperatuur gelijkmatig is. Clemson Extension geeft voor deze soort als ideale temperaturen 's nachts 18 tot 21 °C op (in de bron 65-70 °F) en overdag 24 tot 29 °C (75-85 °F).
2. Clemson Extension schrijft dat je de grond in de tijd dat de plant actief groeit GELIJKMATIG VOCHTIG houdt, en dat je hem in de winter tussen twee gietbeurten LICHT laat opdrogen. ⚠ Hoe lang het duurt voordat hij er weer bovenop is, staat in geen van de bronnen.
3. Het oude, beschadigde blad kan afvallen; let jij op de nieuwe scheuten aan de uiteinden van de takken.

Vlekken door de omgeving (kou / zon / een chemische stof)

Zachte, onregelmatige bruine of zwarte vlekken die meestal aan de bladrand of de bladpunt beginnen en die geen gele ring om zich heen hebben, komen uit de omgeving: kou, directe zomerzon of contact met een chemische stof (koud kraanwater).

Wat je kunt doen

1. Neem de oorzaak weg: de koude ruit, de tocht van de airco of de felle directe zon.
2. Gebruik lauw water of water dat heeft gestaan.
3. Knip de aangetaste bladeren met schoon gereedschap weg; een bestrijdingsmiddel is niet nodig.

Bacterievlekken op het blad

Hoekige vlekken (begrensd door de nerven van het blad) met een gele ring eromheen, die er vers uitzien alsof ze vol water zitten en daarna bruin worden, kunnen wijzen op bacterievlekken. ⚠ Hoe snel die vlekken zich bij deze soort uitbreiden en of ze op de planten ernaast overgaan, komt in de bronnen niet aan bod; dit hulpmiddel stelt daar dan ook geen snelheid voor. De plant apart zetten en het gereedschap na elke snee schoonmaken is toch een verstandige voorzorg.

Wat je kunt doen

1. Haal de aangetaste bladeren met schoon gereedschap (afgenomen met alcohol) weg.
2. Maak het blad niet nat (geef het water alleen aan de grond) en zorg voor meer luchtbeweging.
3. Zet de plant apart van de andere planten; breidt het zich snel uit, vraag dan advies aan een deskundige bij jou in de buurt.

Te veel plantenvoeding (verbrande randen en zout)

De treurvijg krijgt graag ruim voeding, maar te veel voeding geeft bruine randen of verbrande punten op het blad, laat de groei stilvallen en zet een witte zoutaanslag op de grond.

Wat je kunt doen

1. Stop met voeding geven.
2. Laat een paar minuten schoon water door de pot lopen, zodat de opgehoopte zouten via het afwateringsgat weglopen.
3. In de groeitijd kun je een evenwichtige voeding geven; geef die altijd aan grond die je eerst een beetje hebt natgemaakt.

Meer hierover: Mestzouten in de pot: waarom bladpunten bruin worden

Cystolieten (onschuldig, geen probleem)

De kleine witte of gele stipjes die zich langs de bladranden vormen, heten cystolieten; het is geen ziekte en geen plaag. Ze zitten in het weefsel van het blad zelf, je kunt ze er niet afvegen en ze bewegen niet. ⚠ Cystolieten komen in de bronnen van deze pagina niet aan bod; dit hulpmiddel doet dan ook geen uitspraak over waar ze chemisch uit bestaan.

Wat je kunt doen

1. Er hoeft niets te gebeuren; dit is gewoon.
2. Verwar ze niet met een plaag: cystolieten zitten in het weefsel van het blad zelf, je veegt ze er niet af en ze bewegen niet.
3. Laat de plant verder geen andere verschijnselen zien, maak je er dan geen zorgen over.

Plagen (dopluis / wolluis / spint)

Een plakkerige laag en bruine schildjes op het blad kunnen wijzen op dopluis, fijne spinragjes onder het blad op spint en witte wollige propjes op wolluis. ⚠ Een rangorde van plagen voor deze soort staat niet in de bronnen; dit hulpmiddel zegt dan ook niet welke het vaakst voorkomt.

Wat je kunt doen

1. Zet de plant apart van de andere planten.
2. Neem de bladeren (en vooral de onderkant en de bladvoeten) af met een vochtige doek of spoel ze af onder een stevige straal lauw water.
3. Bij spint kun je de luchtvochtigheid verhogen (spint houdt van droge lucht).
4. Is de aantasting uitgebreid of komt hij steeds terug, vraag dan advies bij een hovenier of tuincentrum bij jou in de buurt; houd nieuwe planten 2 tot 4 weken apart.

Meer hierover: Plagen op kamerplanten: van signaal naar naam