Tradescantia (vaderplant): problemen herkennen
Waar zie je het probleem? Kies eerst het gebied en daarna het symptoom. (Trek handschoenen aan als je met de plant werkt: NC State Extension schrijft dat het aanraken van deze plant of contact ermee de huid kan irriteren en rood kan maken.) Deze tool stelt geen definitieve diagnose en adviseert geen middelen of doseringen.
Alle mogelijke oorzaken
Je kunt ook meteen naar een oorzaak gaan.
- Kleurverlies door te weinig licht (het paars verdwijnt)
- Kaal worden onderaan (uitrekken, ijl worden, kale voet)
- Te veel water / wortelrot
- Bruine bladpunten en de luchtvochtigheid
- Zonnebrand (felle middagzon)
- Kleurverlies door te veel voeding
- Gewone bladval van oud blad (geen probleem)
- Plagen (spint / wolluis)
Standplaats-tip: NC State Extension schrijft dat deze soort het goed doet tussen 18 en 24 °C (in de bron 65-75 °F); bij jou thuis en per seizoen schuift dat. Licht: dezelfde bron geeft twee klassen op en in allebei zit directe zon, volle zon (zes uur per dag of meer) en halfschaduw (twee tot zes uur). Luchtvochtigheid: dezelfde bron schrijft dat de plant zowel de gewone luchtvochtigheid in huis als een hoge luchtvochtigheid verdraagt; je hoeft die dus niet apart omhoog te brengen. Water geven: NC State Extension schrijft voor deze soort dat je regelmatig giet, maar de grond tussen twee gietbeurten laat opdrogen, en dat je in de WINTERmaanden minder giet. Trek handschoenen aan als je met de plant werkt: diezelfde vermelding schrijft dat het aanraken van deze plant of contact ermee de huid kan irriteren en rood kan maken; welke stof daarvoor zorgt, geeft de bron op als onbekend.
Kleurverlies door te weinig licht (het paars verdwijnt)
Het levendige paars en zilver van de tradescantia hangt samen met het licht; op een schemerige plek worden de bladeren groen en verdwijnt die kleur. ⚠ Dat dat komt doordat de plant meer bladgroen aanmaakt, staat in geen van de bronnen; dit hulpmiddel voert zo'n mechanisme dan ook niet aan.
Wat je kunt doen
- Zet de plant op een lichtere plek. NC State Extension geeft voor deze soort twee lichtklassen op en in allebei zit directe zon: volle zon (zes uur directe zon per dag of meer) en halfschaduw (twee tot zes uur).
- Draai de pot af en toe een slag, dan kleurt hij aan alle kanten gelijkmatig.
- Wordt het licht beter, dan komt het nieuwe blad weer paars en zilver op; oude bladeren die groen zijn geworden, krijgen hun kleur meestal niet terug.
Kaal worden onderaan (uitrekken, ijl worden, kale voet)
Dat de ranken van een tradescantia uitrekken en ijl worden en dat de plant onderaan kaal wordt, hangt samen met te weinig licht en met niet snoeien. ⚠ De bronnen zetten die twee oorzaken niet op volgorde; dit hulpmiddel doet dat ook niet. NC State Extension geeft de groeisnelheid van deze soort op als snel.
Wat je kunt doen
- Zet de plant op een lichtere plek.
- Knip regelmatig de toppen eraf (snoei hem); een tradescantia maakt na het snoeien nieuwe zijscheuten en wordt zo voller. De gezonde takken die je eraf haalt, kun je laten wortelen en in dezelfde pot terugzetten, dan vult hij zich op.
- Is een plant helemaal uit zijn vorm gegroeid en oud geworden, dan is helemaal opnieuw beginnen met stekken meestal de beste weg.
Te veel water / wortelrot
In doorlopend natte grond rotten de wortels en de voet van de ranken; je ziet dat aan bladeren die allemaal tegelijk verwelken, aan een zacht wordende voet en aan een zure geur uit de potgrond.
Wat je kunt doen
- Geef minder water en wacht tot de grond opdroogt. Laat geen water in de schotel staan en geef het water onderaan. NC State Extension schrijft voor deze soort dat je regelmatig giet, maar de grond tussen twee gietbeurten laat opdrogen, en dat je in de WINTERmaanden minder giet.
- Zijn de ranken onderaan zacht geworden, dan is topstekken nemen en laten wortelen de zekerste manier om de plant te redden (deze plant wortelt heel makkelijk).
- Gebruik doorlatende, goed afwaterende grond en een pot met een afwateringsgat.
Bruine bladpunten en de luchtvochtigheid
Bij deze soort is de luchtvochtigheid minder een probleem dan bij de meeste kamerplanten: NC State Extension schrijft dat de plant zowel de gewone luchtvochtigheid in huis als een hoge luchtvochtigheid verdraagt. Je hoeft de luchtvochtigheid dus meestal niet apart omhoog te brengen. Erg droge lucht kan de bladpunten toch bruin maken.
Wat je kunt doen
- Zie je bruine punten, kijk dan eerst naar hoe je giet en naar de mestzouten die zich in de grond ophopen; NC State Extension schrijft dat deze soort de gewone luchtvochtigheid in huis verdraagt.
- ⚠ Een schaal met kiezels en water raadt dit hulpmiddel niet aan: onze pagina over droge lucht rekent die op gezag van Penn State Extension tot de middelen die de kamerluchtvochtigheid niet verhogen. Sproei geen water rechtstreeks op het blad; nat blad maakt schimmelproblemen makkelijker.
- Houd de plant uit de luchtstroom van de radiator en de airco; de uitgedroogde punten kun je er netjes afhalen.
Meer hierover: Droge lucht: waarom bladpunten uitdrogen en wat de luchtvochtigheid echt verhoogt
Zonnebrand (felle middagzon)
NC State Extension geeft voor deze soort de klassen volle zon (zes uur directe zon per dag of meer) en halfschaduw (twee tot zes uur) op; de plant is geschikt voor directe zon.
Wat je kunt doen
- Haal de plant uit de felle middagzon en zet hem in veel maar indirect licht; de ochtend- en avondzon is geen probleem.
- Ga je van schaduw naar felle zon, laat de plant daar dan stap voor stap aan wennen.
- Verbrande bladeren gaan niet meer weg; de zwaar beschadigde kun je terugsnoeien (snoeien doet deze plant toch al goed).
Meer hierover: Bladverbranding: hoe de directe zon je plant verbrandt
Kleurverlies door te veel voeding
⚠ Dat te veel voeding bij deze soort de bladkleuren doet verbleken, staat in geen van de bronnen; in de vermelding van NC State Extension over deze soort staat helemaal geen kopje over voeding. Dit hulpmiddel legt geen verband tussen de kleur en de voeding, en voert ook niet aan dat de pigmenten onder stress sterker worden. Dat te veel voeding zouten achterlaat in de grond, is een apart en bekend probleem.
Wat je kunt doen
- Stop met voeding geven en laat een paar minuten schoon water door de pot lopen, zodat het teveel via het afwateringsgat wegloopt.
- Geef alleen in de groeitijd voeding en stop ermee in de winter. ⚠ Een hoeveelheid of een frequentie voor de voeding staat in geen van de bronnen; dit hulpmiddel geeft die dan ook niet, houd de aanwijzing op de verpakking aan.
- Voor de waarneming die de kleur wél met het licht in verband brengt, kijk je bij de tak over kleurverlies; ⚠ dit hulpmiddel legt geen verband tussen de hoeveelheid voeding en de kleur.
Gewone bladval van oud blad (geen probleem)
Dat er af en toe onderaan een of twee van de oudste bladeren vergelen, is gewoon; de plant stuurt de energie naar de nieuwe groei.
Wat je kunt doen
- Vergeelt er af en toe een oud onderste blad terwijl de plant er verder vitaal uitziet, dan hoef je niets te doen.
- Haal het vergeelde blad eraf (trek handschoenen aan).
- Verwelken er veel bladeren tegelijk terwijl de grond nat is, dan is het niet gewoon; kijk dan naar de kans op te veel water.
Meer hierover: Gele bladeren: wanneer het normaal is en wanneer niet
Plagen (spint / wolluis)
Bij de tradescantia kun je in droge lucht fijne spinragjes en een gespikkelde verbleking zien (spint), witte wollige propjes (wolluis) en schildluis, die het blad plakkerig achterlaat. ⚠ In de vermelding van NC State Extension over deze soort staat geen kopje over plagen; dit hulpmiddel stelt dus niet dat de lijst volledig is en zet de plagen ook niet op volgorde.
Wat je kunt doen
- Zet de plant apart van de andere planten en controleer de onderkant van het blad en de voet van de ranken regelmatig.
- Haal de beestjes die je ziet er voorzichtig af; ranken die er vol mee zitten, kun je terugsnoeien en de gezonde toppen laten wortelen.
- Verhoog de luchtvochtigheid (droge lucht haalt spint binnen); is de aantasting uitgebreid of komt hij steeds terug, vraag dan advies bij een hovenier of tuincentrum bij jou in de buurt en houd nieuwe planten 2 tot 4 weken apart.
Meer hierover: Plagen op kamerplanten: van signaal naar naam
Bij een hardnekkige of terugkerende aantasting kun je advies vragen bij een tuincentrum.
← Tradescantia verzorgen (vaderplant): licht, kleur en problemen
Bronnen
- NC State Extension · Tradescantia zebrina (18-24 °C; volle zon tot halfschaduw; verdraagt zowel de gewone luchtvochtigheid in huis als een hoge; giet regelmatig maar laat de grond tussen twee gietbeurten opdrogen, in de winter minder; contact kan de huid irriteren en rood maken)
- ASPCA · Inch Plant / Tradescantia (huidirritatie bij katten en honden)
- Penn State Extension · Humidity and Houseplants (sproeien en een schaal met kiezels verhogen de kamerluchtvochtigheid niet)